Εικόνες για το σώμα- Διακρίσεις με κριτήριο το σώμα

Γράφει η Αρτινοπούλου, Βάσω, Αν. Καθηγήτρια Τμήματος Ψυχολογίας Παντείου Πανεπιστημίου *

Για πολλούς λόγους (ψυχολογικούς, κοινωνικούς, οικονομικούς κ.α.) η παχυσαρκία αυξάνεται διαρκώς διατοπικά και διαχρονικά. Ήδη μιλήσαμε για την επιδημία του αιώνα.

Παράλληλα, οι εικόνες για το σώμα που κυριαρχούν κυρίως στο χώρο των media αποκλίνουν σταθερά από τα σώματα που στην πραγματικότητα υπάρχουν. Πρόκειται για «ιδεατές κατασκευές» γύρω από τις οποίες αναπτύσσονται νέα επαγγέλματα και γενικά μια ολόκληρη οικονομία και παραοικονομία

Διακρίσεις λόγω βάρους παρατηρούνται σε εργασιακό πλαίσιο, στο σχολείο και την εκπαίδευση, την οικογένεια, την κοινωνία. Οι σχετικές έρευνες δείχνουν διακρίσεις σε βάρος των παχύσαρκων γυναικών και λόγω βάρους και λόγω φύλου. Πρόσφατα, παρεμβαίνει και η μεταβλητή «χρώμα» που ενισχύει τις δύο προηγούμενες κατηγορίες.

Οι επιπτώσεως των διακρίσεων αυτών στους υπέρβαρους είναι ψυχοσωματικές και κοινωνικές. Χαμηλή αυτό εκτίμηση, κοινωνική απομόνωση, κατάθλιψη, αίσθηση ανικανοποίητου από την εργασία και την οικογένεια, κοινωνικό στίγμα κ.α. Δημιουργείται επομένως μια νέα κατηγορία θυμάτων.

Παρατηρείται μια τάση θεσμικής προστασίας των υπέρβαρων και προστασίας των δικαιωμάτων τους. Η ποινικοποίηση των διακρίσεων σε βάρος των παχύσαρκων κερδίζει έδαφος και παρατηρείται σε πολιτείες των ΗΠΑ. Ωστόσο, ειδικές δράσεις ευαισθητοποίησης αναπτύσσονται σε εργασιακό κυρίως περιβάλλον για την καταπολέμηση του στίγματος λόγω βάρους.

Το ζητούμενο δεν είναι μια ακόμα ποινικοποίηση, ένα ακόμα αδίκημα. Το ζητούμενο είναι πώς θα ξεπεράσουμε την εικόνα μέσα στην οποία εγκλωβιζόμαστε και από την οποία εξαρτώνται οι κρίσεις μας, οι στάσεις μας και τα στερεότυπά μας.

*Η ομι,λία της κας. Β. Αρτινοπούλου έγινε σε ειδική εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στις 9 Φεβρουαρίου 2009 στον ΕΔΟΕΑΠ από την αστική μη κερδοσκοπική οργάνωση «Διατροφή και Ζωή» (ΔΙΑ.ΖΩ) με θέμα «Παχυσαρκία - Σύγχρονες Προσεγγίσεις»