Στοματική υγεία

Όλοι γνωρίζουμε για το βούρτσισμα των δοντιών και τη χρήση οδοντικού νήματος. Υπάρχουν όμως και άλλα μέτρα προστασίας που πρέπει να ακολουθούμε εάν θέλουμε να διατηρήσουμε τα δόντια μας για μια ζωή. Μερικοί υποθέτουν ότι αναπόφευκτα θα χάσουν τα δόντια τους με την πάροδο της ηλικίας, αλλά αυτό δεν είναι απαραίτητο να συμβεί.

Κατανοήστε τις ιδιαίτερες ανάγκες των δοντιών σας

Η στοματική υγεία εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως τη διατροφή, το είδος και την ποσότητα του σάλιου στο στόμα, τις συνήθειες, τη συνολική υγεία και το πρόγραμμα στοματικής υγιεινής που ακολουθείται.

Οι αλλαγές στη συνολική υγεία συχνά φέρνουν αλλαγές και στη στοματική υγεία. Για παράδειγμα, πολλά συνηθισμένα φάρμακα μπορεί να ελαττώσουν την ποσότητα του σάλιου, προκαλώντας ξηροστομία. Επίσης, μπορεί να αλλάξουν την υφή του σάλιου σε πιο πυκνή ή σε κολλώδη. Στις εγκύους παρατηρούνται αλλαγές στο στόμα, όπως η φλεγμονή των ούλων που ονομάζεται ουλίτιδα της κύησης. Οι ασθενείς με άσθμα συχνά αναπνέουν από το στόμα, ιδιαίτερα όταν κοιμούνται, με αποτέλεσμα να εμφανίζουν ξηροστομία, ουλίτιδα και αυξημένη συγκέντρωση οδοντικής πλάκας.

Καθημερινό πρόγραμμα φροντίδας της στοματικής υγείας

Συζητήστε και σχεδιάστε με τον οδοντίατρό σας πώς πρέπει να φροντίζετε το στόμα σας εύκολα και με βάση τις ανάγκες των δοντιών σας. Για παράδειγμα, εάν λαμβάνετε φάρμακα που προκαλούν ξηροστομία, μπορεί να πρέπει να χρησιμοποιείτε καθημερινά φθόριο. Στις εγκύους, σε όσους υποφέρουν από σοβαρές καταστάσεις υγείας, όπως ο διαβήτης, και σε εκείνους που ακολουθούν ορθοδοντική αγωγή μπορεί επίσης να είναι απαραίτητη η καθημερινή ειδική φροντίδα.

Χρησιμοποιείτε προϊόντα με φθόριο

Η χρήση φθορίου είναι ωφέλιμη για όλους, όχι μόνο για τα παιδιά. Το φθόριο δυναμώνει τα αναπτυσσόμενα δόντια των παιδιών και βοηθά στην πρόληψη της οδοντικής φθοράς τόσο στους ενήλικες όσο και στα παιδιά. Οι οδοντόκρεμες και τα στοματικά διαλύματα αποτελούν καλές πηγές φθορίου. Ο οδοντίατρος μπορεί να σας συνταγογραφήσει ένα τζελ ή διάλυμα πλύσης του στόματος με υψηλότερη συγκέντρωση φθορίου, εφόσον είναι απαραίτητο.

Χρησιμοποιείτε οδοντόβουρτσα και οδοντικό νήμα

Όλοι πρέπει να βουρτσίζουν τα δόντια τους τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα, όμως για βέλτιστη προστασία απαιτείται βούρτσισμα τρεις φορές την ημέρα ή έπειτα από κάθε γεύμα. Επιπρόσθετα, είναι απαραίτητη η χρήση νήματος τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα. Με το βούρτσισμα και τη χρήση νήματος απομακρύνετε την πλάκα, μια σύνθετη μάζα από βακτήρια, που δημιουργείται αδιάκοπα στα δόντια. Εάν η πλάκα δεν αφαιρείται καθημερινά, τα βακτήρια του στόματος μπορεί να αλληλεπιδράσουν με τα σάκχαρα των τροφών και να παραγάγουν οξέα, που καταστρέφουν τα δόντια. Η βακτηριακή πλάκα προκαλεί επίσης ουλίτιδα και άλλες περιοδοντικές νόσους. Το σωστό και επιμελές βούρτσισμα και η χρήση οδοντικού νήματος είναι σημαντικά για την αφαίρεση της πλάκας από όλες τις επιφάνειες των δοντιών και από τα σημεία επαφής τους με τα ούλα. Εάν η πλάκα δεν αφαιρεθεί, μπορεί να προκληθούν προβλήματα στα ούλα και να δημιουργηθεί τερηδόνα στα δόντια.

Διατηρήστε μια ισορροπημένη διατροφή

Όταν τρώτε, σωματίδια από τις τροφές εγκλωβίζονται ανάμεσα και γύρω από τα δόντια σας, με αποτέλεσμα να ευνοείται η ανάπτυξη των βακτηρίων. Τα βακτήρια της πλάκας παράγουν οξέα έπειτα από κάθε γεύμα. Όσο συχνότερα είναι τα γεύματα και μεγαλύτερος ο χρόνος παραμονής των τροφών στο στόμα σας, τόσο αυξάνεται ο διαθέσιμος χρόνος των βακτηρίων για τη μετατροπή των σακχάρων σε οξέα, που στη συνέχεια αρχίζουν να φθείρουν τα δόντια. Κάθε φορά που τρώτε τροφές που περιέχουν σάκχαρα ή άμυλα (σύνθετα σάκχαρα), τα δόντια σας εκτίθενται σε βακτηριακά οξέα τουλάχιστον για 20 λεπτά. Αυτές οι επαναλαμβανόμενες επιθέσεις οξέων μπορεί να καταστρέψουν το σμάλτο των δοντιών, με αποτέλεσμα τη δημιουργία τερηδόνας. Εάν δεν μπορείτε να αποφύγετε τέτοιες τροφές, βουρτσίστε τα δόντια ή μασήστε μια τσίχλα χωρίς ζάχαρη μετά την κατανάλωσή τους.

Σημαντικό παράγοντα καλής στοματικής υγείας αποτελεί και η ισορροπημένη δίαιτα. Οι ελλείψεις αλάτων και βιταμινών μπορεί να έχουν επιπτώσεις τόσο στη στοματική όσο και στη συνολική υγεία.

Σταματήστε το κάπνισμα

Το κάπνισμα αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου του στόματος, ουλίτιδας, περιοδοντίτιδας και οδοντικής φθοράς. Επίσης, αποτελεί παράγοντα δύσοσμης αναπνοής και ευνοεί τη δημιουργία λεκέδων στα δόντια.

Εξετάζετε τακτικά τα δόντια σας

Ακόμη κι αν επισκέπτεστε συχνά οδοντίατρο, εσείς είστε ο πιο κατάλληλος για να παρατηρήσετε τυχόν αλλαγές στο στόμα σας. Ο οδοντίατρος σάς βλέπει μόνο λίγες φορές το χρόνο, εσείς όμως μπορείτε να εξετάζετε το στόμα σας σε εβδομαδιαία βάση, για να διαπιστώνετε τις πιθανώς ανησυχητικές αλλαγές. Μερικές από αυτές τις αλλαγές είναι: πρησμένα ούλα, σπασμένα δόντια, αποχρωματισμένα δόντια και πληγιασμένα ή ερεθισμένα ούλα, μάγουλα ή γλώσσα. Η τακτική εξέταση είναι ιδιαίτερα σημαντική για τους καπνιστές, που εμφανίζουν αυξημένο κίνδυνο προσβολής από καρκίνο του στόματος. Εάν καπνίζετε, ο οδοντίατρος μπορεί να σας επισημάνει τα πιθανότερα σημεία εμφάνισης των πληγών.

Πηγαίνετε τακτικά στον οδοντίατρο

Συζητήστε με τον οδοντίατρο σχετικά με τη συχνότητα των επισκέψεών σας. Κάποιοι άνθρωποι είναι απαραίτητο να επισκέπτονται οδοντίατρο συχνότερα από άλλους.

Με τη συνεργασία της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας

In this article