«Χημικός ευνουχισμός»: Από τη Bugonia στην πραγματικότητα

23-11-2025

Στην νέα ταινία του Γιώργου Λάνθιμου, Βουγωνία, δύο από τους πρωταγωνιστές προχωράνε σε χημικό ευνουχισμό Με μια ένεση «σβήνουν» τη σεξουαλικότητά τους, για να μην παρασυρθούν από τα θέλγητρα της …εξωγήινης (!) Έμα Στόουν. Τι είναι όμως (και τι δεν είναι) ο χημικός ευνουχισμός; Η απάντηση είναι πιο σύνθετη απ’ όσο φαίνεται στο σινεμά. Και κυρίως, είναι αληθινή.

Σε αντίθεση με τον “φυσικό” ευνουχισμό που έχουμε στο μυαλό μας από την ιστορία, ο χημικός ευνουχισμός δεν περιλαμβάνει χειρουργείο. Είναι μια φαρμακευτική καταστολή της τεστοστερόνης, μέσω ορμονικών ή αντι-ανδρογόνων θεραπειών. Στην ταινία αναφέρεται η οξική μεδροξυπρογεστερόνη (MPA) και το αποτέλεσμα από την πιθανή χρήση της, είναι ότι το σεξουαλικό ενδιαφέρον πέφτει δραματικά. Ουσιαστικά, το σώμα μπαίνει σε μια κατάσταση «ορμονικής σίγασης» — αλλά αυτή η σίγαση δεν είναι ουδέτερη για τον οργανισμό.

Πώς λειτουργεί στο σώμα – και τι παρενέργειες έχει.

Η λήψη MPA, είναι σε θέση να μειώσει ή και να εξαφανίσει τις σεξουαλικές φαντασιώσεις. Παράλληλα και η ικανότητα της στύσης μπορεί να εξαφανιστεί. Έτσι κατευνάζεται η σεξουαλική επιθυμία και η αντίστοιχη συμπεριφορά του λήπτη της. Πρακτικά, το φάρμακο κάνει τον εγκέφαλο να πιστέψει ότι το σώμα έχει αρκετή τεστοστερόνη και έτσι δεν επιτρέπει στους όρχεις να παράγουν επιπλέον. Τα επίπεδα τεστοστερόνης στο αίμα του ενήλικου πέφτουν -εντός μίας έως δύο εβδομάδων- στα επίπεδα ενός προέφηβου αγοριού. ή σε επίπεδα αντίστοιχα της ανδρικής εμμηνόπαυσης. Αυτό όμως έχει και άλλες επιπτώσεις:

  • απώλεια οστικής μάζας
  • αύξηση βάρους και σωματικού λίπους
  • μεταβολικές διαταραχές
  • καρδιαγγειακό κίνδυνο
  • μεταπτώσεις διάθεσης, κατάθλιψη

Είναι αναστρέψιμος;

Αν και η “αναστρεψιμότητα” είναι σχετική έννοια σε μικρές περιόδους θεραπείας: ναι, η ορμονική λειτουργία επανέρχεται. Όμως όσο μεγαλύτερη η διάρκεια, τόσο μεγαλύτερες οι πιθανότητες να δημιουργηθούν μόνιμες βλάβες, όπως ή μόνιμη απώλεια γονιμότητας. Στη Bugonia βλέπουμε μια γρήγορη ένεση, αλλά στην πραγματικότητα χρειάζεται πολύ μεγάλος χρόνος χρήσης για να διατηρηθεί το αποτέλεσμα.

Ο χημικός ευνουχισμός, ως ποινή.

Ο χημικός ευνουχισμός υπάρχει ως νομικό μέτρο σε πολλές χώρες. Άλλοτε υποχρεωτικός, άλλοτε ως “εθελοντική” επιλογή για μείωση ποινής (με πολλά εισαγωγικά στο «εθελοντική»).

Πχ. στην Πολωνία είναι: υποχρεωτικός σε δράστες σεξουαλικών εγκλημάτων εις βάρος ανηλίκων. Στη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και το Βέλγιο, χορηγείται «εθελοντικά» σε ειδικά προγράμματα. Στις ΗΠΑ, σε περισσότερες από οκτώ Πολιτείες (Καλιφόρνια, Φλόριντα, Λουιζιάνα, Αλαμπάμα κ.ά.) τον χρησιμοποιούν για παιδεραστές ή επαναλαμβανόμενους δράστες.

Εδώ φυσικά αρχίζει ένα μεγάλο ηθικό ζήτημα: Μπορεί μια ιατρική πράξη να είναι ποινή; Πρόκειται τελικά για μια από τις πιο αμφιλεγόμενες “ποινές” του κόσμου, στη γκρίζα ζώνη ανάμεσα στη δικαιοσύνη και την εκδίκηση.