Πρώτος ο Denham Harman το 1956 πρότεινε την ιδέα για την ύπαρξη της «ελεύθερης ρίζας» και αργότερα έθεσε ως αξίωμα ότι αυτά τα συστατικά έχουν ρόλο στην γήρανση μέσω των πρόκλησης διασταυρωμένων αντιδράσεων και δημιουργίας ομοιοπολικών δεσμών τροποποιώντας λιπίδια, πρωτεΐνες, κυτταρικό DNA, ιδιαίτερα το μιτοχονδριακό DNA.
Παράγοντες κινδύνου οξειδωτικού στρες
Έρευνες έχουν δείξει πως ορισμένοι παράγοντες μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης μακροχρόνιου οξειδωτικού στρες.
Οι πιο βασικοί είναι:
- Παχυσαρκία
- Διατροφή (δίαιτες πλούσιες σε λιπαρά, ζάχαρη και επεξεργασμένα τρόφιμα)
- Τρόπος ζωής
- Κάπνισμα τσιγάρων ή άλλων προϊόντων καπνού
- Κατανάλωση αλκοόλ
- Ορισμένα φάρμακα
- Περιβαλλοντικοί παράγοντες, ρύπανση
- Έκθεση σε φυτοφάρμακα ή βιομηχανικές χημικές όπως η ρύπανση και η ακτινοβολία
Οξειδωτικό στρες: Συμπτώματα
Το οξειδωτικό στρες λαμβάνει χώρο σε κυτταρικό επίπεδο.
Ορισμένες ενδείξεις και συμπτώματα είναι:
- Κούραση
- Απώλεια μνήμης ή εγκεφαλική ομίχλη
- Πόνος στους μύες και/ή στις αρθρώσεις
- Ρυτίδες
- Γκρίζα μαλλιά
- Μειωμένη όραση
- Πονοκέφαλος
- Ευαισθησία στο θόρυβο
- Ευαισθησία σε λοιμώξεις
- Ασταθή επίπεδα σακχάρου στο αίμα
Επιπτώσεις από το οξειδωτικό στρες
Βλάβες που έχουν παρατηρηθεί σε καταστάσεις οξειδωτικού στρες, περιλαμβάνουν:
- Πρόωρη γήρανση
- Διαβήτη
- Αθηροσκλήρωση ή σκλήρυνση των αιμοφόρων αγγείων
- Φλεγμονώδεις καταστάσεις
- Υψηλή αρτηριακή πίεση, γνωστή και ως υπέρταση
- Καρδιακή ασθένεια
- Νευροεκφυλιστικές ασθένειες, όπως το Πάρκινσον και το Αλτσχάιμερ
- Σύνδρομο χρόνιας κόπωσης
- Βρογχικό άσθμα
- Ανδρική υπογονιμότητα
Οξειδωτικό στρες: Διάγνωση
Η αξιολόγηση των επιπέδων του οξειδωτικού στρες αλλά και των επιπέδων αντιοξειδωτικής ικανότητας είναι μέθοδοι που χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια στην κλινική πράξη, καθιστώντας τις μετρήσεις πολύ αξιόπιστες.
Η μέτρηση απαιτεί τη λήψη αίματος (είτε φλεβικό, είτε τριχοειδικό από το δάχτυλο). Για να πραγματοποιηθεί, θα πρέπει να προηγηθεί σχετική προετοιμασία από τον εξεταζόμενο ώστε να έχουμε αξιόπιστα αποτελέσματα.
Η προετοιμασία έχει ως εξής:
- Αποχή από κάπνισμα, τρόφιμα και ποτά για 4 ώρες πριν τη μέτρηση
- Αποχή από τη λήψη νερού για 2 ώρες πριν τη μέτρηση
- Αποχή από έντονη σωματική δραστηριότητα για 24 ώρες πριν τη μέτρηση.
Η αντιμετώπιση του οξειδωτικού στρες επικεντρώνεται σε μια ολιστική προσέγγιση του τρόπου ζωής.
Τροποποιήσεις στον τρόπο ζωής
- Τακτική άσκηση: Η μέτρια, τακτική άσκηση μπορεί να αυξήσει τα φυσικά επίπεδα αντιοξειδωτικών και να μειώσει την οξειδωτική βλάβη.
- Αποφυγή καπνίσματος και περιορισμός του αλκοόλ
- Μείωση της έκθεσης σε επιβλαβείς παράγοντες: Αυτό περιλαμβάνει την αποφυγή περιττής έκθεσης σε ακτινοβολία, τη χρήση αντηλιακού και την προσοχή στην έκθεση σε χημικές ουσίες.
- Διαχείριση του στρες: Η μείωση του χρόνιου στρες μπορεί επίσης να συμβάλει στη μείωση του οξειδωτικού στρες.
- Επαρκής ύπνος: Ο καλός ύπνος είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση της ισορροπίας όλων των συστημάτων του σώματος, συμπεριλαμβανομένης της ισορροπίας των αντιοξειδωτικών και των ελεύθερων ριζών.
Η θεραπεία υποκείμενων παθήσεων, όπως ο διαβήτης μπορούν επίσης να βοηθήσουν στη μείωση του οξειδωτικού στρες.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ:
Στρες: Τα 10 σημάδια ότι επηρεάζει το σώμα σας
