Η σαλμονέλα χτυπά εκατομμύρια ανθρώπους κάθε χρόνο. Οι περισσότεροι αναρρώνουν μέσα σε μια εβδομάδα. Οι πιο σοβαρές περιπτώσεις όμως οδηγούν σε αφυδάτωση, νοσηλεία και απειλητικές για τη ζωή επιπλοκές.
Η κατανόηση της προέλευσης της σαλμονέλας, του τρόπου εξάπλωσής της και των παραγόντων κινδύνου, που καθιστούν ορισμένους ανθρώπους πιο ευάλωτους, είναι απαραίτητη για την πρόληψη και την ταχεία δράση.
Πώς παθαίνουν οι άνθρωποι δηλητηρίαση από σαλμονέλα;
Οι περισσότερες μολύνσεις από σαλμονέλα προέρχονται από μολυσμένα τρόφιμα ή νερό. Τα βακτήρια της σαλμονέλας ζουν στα έντερα των ζώων και μπορούν να μολύνουν τα τρόφιμα σε οποιοδήποτε σημείο της αλυσίδας: από το αγρόκτημα μέχρι το τραπέζι.
- Κατανάλωση ανεπαρκώς μαγειρεμένων ή ωμών πουλερικών, αυγών ή κρέατος
- Κατανάλωση μη παστεριωμένου γάλακτος ή χυμού
- Κατανάλωση ωμών φρούτων και λαχανικών πλυμένων σε μολυσμένο νερό
- Διασταυρούμενη μόλυνση από επιφάνειες κουζίνας, μαχαίρια ή σανίδες κοπής
- Κατάποση ή κολύμπι σε μολυσμένο νερό
Πού βρίσκεται συχνότερα η σαλμονέλα;
Η σαλμονέλα μπορεί να βρεθεί τόσο σε ζωικές όσο και σε φυτικές τροφές, καθώς και στο περιβάλλον.
- Ωμά πουλερικά, βοδινό κρέας και αυγά
- Μη παστεριωμένα γαλακτοκομικά προϊόντα
- Ωμές φύτρες, αγγούρια, πεπόνια και φυλλώδη λαχανικά
- Ερπετά κατοικίδια, αμφίβια και πουλερικά αυλής (κοτόπουλα, πάπιες)
- Μολυσμένο πόσιμο νερό ή δημόσιες πηγές νερού
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο από σοβαρή σαλμονέλωση;
Αν και ο καθένας μπορεί να πάθει δηλητηρίαση από σαλμονέλα, ορισμένες ομάδες διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο για σοβαρή ασθένεια:
- Βρέφη και μικρά παιδιά
- Ενήλικες άνω των 65 ετών
- Έγκυες
- Άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα (λόγω HIV, θεραπεία καρκίνου, μεταμόσχευση οργάνων)
Γι’ αυτές τις ομάδες, η λοίμωξη είναι πιο πιθανό να εξαπλωθεί πέρα από τα έντερα, οδηγώντας σε λοιμώξεις του αίματος και άλλες επιπλοκές.
Ποια είναι τα συμπτώματα της δηλητηρίασης από σαλμονέλα;
Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως μέσα 6 ώρες έως 6 ημέρες μετά την είσοδο του βακτηρίου στον οργανισμό και μπορούν να διαρκέσουν 4-7 ημέρες.
- Διάρροια (μερικές φορές σοβαρή ή αιματηρή)
- Κράμπες στο στομάχι
- Πυρετός και ρίγη
- Ναυτία και έμετος
- Πονοκέφαλος και πόνοι στο σώμα
Οι περισσότεροι ασθενείς αναρρώνουν χωρίς ιατρική περίθαλψη, αλλά η αφυδάτωση μπορεί να είναι επικίνδυνη, ειδικά για τις ευάλωτες ομάδες.
Πώς αντιμετωπίζεται η σαλμονέλα;
Οι περισσότερες περιπτώσεις βελτιώνονται με ξεκούραση και ενυδάτωση, αλλά οι σοβαρές λοιμώξεις μπορεί να χρειάζονται ιατρική φροντίδα.
- Πίνετε υγρά με ηλεκτρολύτες, για να αποτρέψετε την αφυδάτωση
- Τρώτε εύπεπτα τρόφιμα κατά την ανάρρωση (μπανάνα, λευκό ρύζι, σάλτσα μήλου, φρυγανισμένο τοστ)
- Αποφύγετε τα αντιδιαρροϊκά φάρμακα εκτός εάν σας το συστήσει γιατρός (μπορεί να παρατείνουν την μόλυνση)
- Αντιβιοτικά μπορούν να συνταγογραφηθούν για σοβαρές περιπτώσεις, ειδικά σε ομάδες υψηλού κινδύνου
Πώς μπορεί να προληφθεί η δηλητηρίαση από σαλμονέλα;
Η πρόληψη επικεντρώνεται στον ασφαλή χειρισμό τροφίμων και στην αποφυγή μολυσμένου νερού.
- Μαγειρέψτε καλά τα πουλερικά, το κρέας και τα αυγά
- Πλύνετε τα φρούτα και τα λαχανικά πριν τα φάτε
- Αποφύγετε τα ωμά ή μη παστεριωμένα γαλακτοκομικά και τους χυμούς
- Αποτρέψτε τη διασταυρούμενη μόλυνση στην κουζίνα (ξεχωριστές σανίδες κοπής για κρέας και προϊόντα)
- Πλύνετε τα χέρια σας μετά τον χειρισμό κατοικίδιων ζώων, ειδικά ερπετών ή πουλερικών
- Πίνετε μόνο ασφαλές, επεξεργασμένο ή εμφιαλωμένο νερό
Συμπέρασμα
Η δηλητηρίαση από σαλμονέλα είναι μια κοινή αλλά αποτρέψιμη λοίμωξη. Συνήθως προέρχεται από μολυσμένα τρόφιμα όπως ωμά πουλερικά, αυγά, μη παστεριωμένα γαλακτοκομικά προϊόντα και μη ασφαλές νερό. Αν και οι περισσότεροι αναρρώνουν σε μια εβδομάδα, οι ευάλωτες ομάδες μπορούν να αναπτύξουν σοβαρές επιπλοκές.
Πηγές:
verywellhealth.com
cdc.gov
mayoclinic.org
fda.gov
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ:
Σαλμονέλα: Πάνω από 1.000 άνθρωποι αρρώστησαν το 2024 στην Ελλάδα
